Чиний сэтгэлгээ хэдэн настай вэ?

Чиний сэтгэлгээ хэдэн настай вэ?

Хүний нас гэдэг төрсөн цагаас нь одоог хүртлэх хугацааны илэрхийлэл байдаг. Энэ нь зөвхөн биений нас гэхэд хэлсдэхгүй болов уу. Тухай хүний өссөн орчин эргэн тойрны хүмүүсийн харилцаа гаднах нөлөөнөөс шалтгаалж биений нас сэтгэхүйн нас харилцан адилгүй байдаг. Та өөрийнхөө сэтгэхүйн насыг сонжоод үзээд сэтгэгдэлээ үлдээгээрэй.

Та өөрөө өөртөө эзэн үү?

Та өөрөө өөртөө эзэн үү?

1. Хамт явж байсан бүсгүй (залуу) чинь хүнсний дэлгүүрт орж юм худалдан авахыг хүсчээ. Харин та төлөвлөөгүй байсан боловч
а. Адил зүйлийг худалдан авна
б. Хорхой хүргэсэн зүйлийг худалдан авна
в. Юу ч худалдаж авахгүй

Анхаарал шалгах сонжоо

Анхаарал шалгах сонжоо

0-Хэзээ ч vгvй. 1-Бага. 2-Бага зэрэг.З-Дунд зэрэг. 4-Нэлээд их. 5-Маш их

1. Сургууль, гэр, ажил дээр онцын сонирхолгvй зvйлд анхаарал татагддаг,
0 1 2 3 4 5
2. Онц сонирхолтой санагдахгvй бол эсвэл амархан биш л бол юм уншдаггvй.
0 1 2 3 4 5

Алтан ургийн 37 их хаад

1. Чингис хаан
1162 оны хар морин жил төрж, 1227 оны улаагчин гахай жил тэнгэрт халив. Тэрээр тархай бутархай ханлиг овог аймгуудыг нэгтгэж их Монгол улсыг байгуулсан билээ. Өөрөөр хэлбэл 1206 оноос Монгол улсын түүх эхэлдэг. Хаан 65 насалжээ.
2. Өгөөдэй хаан
1187 оны улаагчин морин жил төрж 1241 оны цагаагчин үхэр жил таалал төгсчээ. Их хааныг өөд болсон хойно төрийн хэргийг түр хамаарч байгаад 1228 оны цагаагчин үхэр жил Өгөөдэй хаан ор суусан байна. Хаан 54 насалжээ. Тэрээр Чингисийн гутгаар хүү юм.
Өгөөдэй хааны төр барьсан жилүүдэд Монголын Эзэнт Гүрний хил хязгаар хүч чадал улам нэмэгдсэн бөгөөд Алтан улсыг унагаж Өмнөд Сүн улстай дайн зарласан юм.Өгөөдэй Хаан 1230 онд Чормаганаар удирдуулсан 30 000 хүнтэй арми илгээж баруун зүгийн лалын улсуудыг дахин цохиж улмаар Перс,Армен,Гүржийг эзэлж Кавказыг даван Европын зүрхэнд тулж очсон юм…Өгөөдэй Хааны үед Чингэсийн гарамгай жанжид болох Зэв,Сүбээдэй нарын цэрэг Оросын цэргийг бут цохиж Европыг айлган чичрүүлж байсан юм.

Төр ёсны уламжлал

1.  Ìîíãîëûí ýðòíèé óëñóóäûí òºð ýðõ ç¿é: / Ìݪ III-Ìݪ XII-çóóí / Ýíý ¿åä òºâ Àçèéí ò¿¿õýíä àíõíû òºðò óëñ Õ¿íí¿ / Ìݪ 209-ÌÝ 93 / á¿ðýëäýí òîãòñîíîîð ýõýëæ, XIII-ð çóóíû ýõýýð Èõ Ìîíãîë óëñ áàéãóóëàãäàõ õ¿ðòëýõ õóãàöààã õàìààðíà. Ýíý ¿åä ìàíàé íóòàãò ýðòíèé íèéãýì á¿õèé Ìîíãîë áîëîí Ìîíãîë áóñ óãñààíû óëñóóä îðøèí òîãòíîæ, òºð ¸ñ èõýä õýëáýðæèí, õýâ õóóëèàñ áè÷ìýë õóóëü óðóó øèëæèæ ýõýëæ áàéñàí ¿å þì.

Хала журам

"Õàëõ æóðàì" Ìîíãîëûí õóóëü öààçûí íýí ÷óõàë äóðñãàëò áè÷èã ìºí. Ýë áàðèìò áè÷ãèéã òóñãàéëàí ñóäàëñàí äýä äîêòîð Ñ.Æàëàí-Ààæèâ "Õàëõ æóðàì"-ûã Ìîíãîë õóóëü öààçûí øèëäýã áóþó äýýä íü õýìýýí ¿çæýý.  

Ìàíæ íàð Ìîíãîëä øóóä ººðèéí õóóëü öààç òîãòîîí ÿâóóëàõààñ áîëãîîìæèëæ Ýíõ-Àìãàëàí õààí "Øèíý äàãàñàí õàëõ íàðûã òºð òýäíèé õóóëü ¸ñîîð áîëòóãàé" õýìýýí çàðëèã áóóëãàñàí áàéíà. 1709-0795 îíû õîîðîíä õàëõûí õààä, íî¸ä, òºð øàøíû òîìîîõîí ç¿òãýëòí¿¿ä á¿ãä 20 ãàðóé óäàà ÿíç á¿ðèéí ãàçàð öóãëàðàí õóðàëäàæ, "Õàëõ æóðàì"-èéã õýëýëöýí  òîãòîîñîí áàéíà. "Õàëõ æóðàì" íü Ìîíãîë îðîí Ìàíæ ã¿ðíèé çàõ õÿçãààð áîëîí õóâèðñàí ¿åèéí íèéãìèéí àìüäðàëûí îëîí òàëûã õóóëü÷èëàí òóñãàñàí ÿíç á¿ðèéí òºðëèéí ýðõ ç¿éí õýì õýìæýýíèé öîìèðëîã þì.

Алтан хааны цаазын бичиг

Àëòàí õààíû öààçûí áè÷èã. Ò¿ìýí çàñàãò õààíû Èõ öààçûí ¿íäñýí äýýð Ò¿ìýäèéí Àëòàí õàí /1507-1582/ ººðèéíõºº ò¿ìýíä ìºðä¿¿ëýõ íýãýí òóñãàé õóóëü çîõèîæ, ò¿¿íèéãýý "áàãà öààç" õýìýýí íýðëýæ áàéæýý. Ýë öààçûí áè÷ãèéã õîæóó ¿åèéí õóóëü öààçûí äóðñãàëóóäòàé õàðüöóóëàí ¿çýõýä õýä õýäýí îíöëîãòîé áàéíà. Àëòàí õàíû öààçûí áè÷èã íü: íýãä - àãóóëãà òºðõèéí õóâüä á¿ðýí õýëáýðæýýã¿é, òàë íóòãèéí õýâ õóóëèéã áàðàã òýð õýâýýð íü áè÷èãò áóóëãàñàí øèíæòýé, õî¸ðò - íèéãìèéí àíãè äàâõàðãûí ÿëãààã òºäèéëºí íàðèéí èëýðõèéëýýã¿é, ãóðàâò - ¿íäñýí ç¿éë àíãèóäàä íü øàøíû íºëºº îãò òóñãàãäààã¿é, äºðºâò - õîæóó ¿åèéí õóóëü öààçûí äóðñãàëóóäòàé õ¿éí õîëáîîòîé áàéãààãààðàà ºâºðìºö þì.